Het IIS als expertisecentrum en proeftuin voor inter- en transdisciplinair onderwijs

Het IIS stimuleert een UvA die midden in de samenleving staat en actief betrokkenheid met haar omgeving opzoekt. We creëren experimenteerruimte waar onderzoekers, docenten, studenten en externe partners elkaar ontmoeten, kritisch vraagstukken onderzoeken en gelijkwaardig in co-creatie nieuwe manieren van denken en handelen ontwikkelen.

In de komende periode richt het IIS zich op vier strategische impactdoelen die elkaar versterken.  

1. Het IIS ontwikkelt en versterkt - samen met alle faculteiten - onderwijs waarin onderzoekers, docenten, studenten en maatschappelijke partners gezamenlijk werken aan complexe transformatievraagstukken.  

Het IIS draagt actief bij aan de UvA missie om een volwaardige en verantwoordelijke kennispartner in de samenleving te zijn. In het IIS onderwijs werken studenten samen met onderzoekers, docenten en externe partners aan complexe maatschappelijke opgaven. Zij leren deze vraagstukken te benaderen vanuit uiteenlopende perspectieven en worden aangemoedigd om aannames ter discussie te stellen, gevestigde normen uit te dagen en nieuwe ideeën met een open blik te verkennen.
 
Verschillen in belangen, waarden en machtsposities kunnen schuren en leiden tot spanning of conflict. Juist deze frictie wordt bewust onderdeel gemaakt van het leerproces. Studenten leren daardoor niet alleen zorgvuldig om te gaan met verschillende kennisbronnen en perspectieven, maar ook om constructief te navigeren in situaties van meningsverschil, onzekerheid en morele spanning. Hierdoor groeien zij uit tot academische burgers die hun handelen kunnen verantwoorden in het publieke domein. Door hun wereldbeeld te verruimen, hun samenwerkings- en communicatievaardigheden te verdiepen en hun empathisch en moreel oordeelsvermogen te versterken, ontwikkelen zij de competenties en houding die nodig zijn om duurzame en betekenisvolle maatschappelijke impact te realiseren.       

2. Studenten ontwikkelen zich tot academische burgers die niet alleen begrijpen wat er speelt in de wereld, maar ook in staat zijn om daar oplossingsrichtingen voor te bieden. Zij leren op transformatie gerichte samenwerkingen met maatschappelijke partners vorm te geven met impact.  

Hier zijn verschillende vaardigheden voor nodig. Studenten leren allereerst kennis uit verschillende wetenschappelijke disciplines op elkaar te betrekken en te integreren met behulp van systeemdenken. Studenten leren ook verschillende soorten kennis te betrekken en integreren: niet alleen WO-, maar ook HBO-, MBO- en burgerkennis. Iteratieve, ‘learning by doing’ benaderingen die kennisgeneratie en praktische toepassing aan elkaar verbinden, zoals ervaringsgericht leren of ontwerpdenken bieden hiervoor houvast. Naast deze cognitieve vaardigheden ontwikkelen studenten ook affectieve vaardigheden die nodig zijn om als academische burgers met maatschappelijk ‘doenvermogen’ de toekomst vorm te geven. Essentieel zijn daarbij vaardigheden als doelen stellen, plannen, in actie komen, doorzetten en omgaan met onzekerheid en tegenslag. Daarnaast ontwikkelen de studenten hun creativiteit, sociale en relationele vaardigheden. Dit is belangrijker dan ooit in een wereld waarin AI een steeds grotere rol speelt.

3. Studenten nemen actief deel aan veilige én uitdagende inter- en transdisciplinaire leeromgevingen waarin verschillende en soms tegengestelde perspectieven gewaardeerd, kritisch bevraagd en creatief verrijkt worden.  

 Studenten leren om te gaan met spanning en verschil, tonen empathie, en reflecteren op hun eigen positie, aannames en handelen. Studenten leren daarmee niet alleen naar anderen te luisteren, maar ook eigen standpunten zorgvuldig te formuleren, te beargumenteren en te verdedigen. Het is belangrijk dat het daarbij mag schuren: juist waar opvattingen botsen, ontstaat ruimte voor verdieping, nuancering, creatieve oplossingen en het bewuster innemen van een positie.  

Studenten leren om verschillende perspectieven te verkennen en te combineren, zodat zij uitgroeien tot zelfstandige, vindingrijke, reflectieve en samenwerkende academici. AI zetten zij hierbij productief in zodat er meer ruimte ontstaat voor persoonlijk contact, dialoog, samenwerking en gezamenlijke creatie. 

4. Docenten zijn in staat duurzame, wederkerige en maatschappelijk relevante samenwerkingen tussen studenten en externe partners te begeleiden.  

Docenten kunnen een veilig leerproces vormgeven waarbinnen dialoog en gelijkwaardige samenwerking tussen studenten, onderzoekers en maatschappelijke partners wordt gestimuleerd. Naast hun inhoudelijke expertise, treden docenten op als procesbegeleider en coach. Ze creëren de randvoorwaarden voor betekenisvolle samenwerking. Ook bieden ze bewust ruimte aan de conflicterende perspectieven en maatschappelijke debatten die in de samenleving spelen, en versterken de vaardigheden van studenten die nodig zijn om hier constructief aan deel te nemen.

Om de ambities van deze strategische agenda te realiseren, ontwikkelt en experimenteert het IIS de komende jaren met een portfolio aan onderwijsinnovatieprojecten. We verkennen verschillende benaderingen die inter- en transdisciplinair leren versterken en bijdragen aan maatschappelijke transformatie. De projecten bieden experimenteerruimte waarin nieuwe onderwijsconcepten kunnen worden ontworpen, getest, geëvalueerd en – wanneer zij effectief blijken – evidence-informed kunnen worden geïmplementeerd en opgeschaald.